Την έντονη ανησυχία του Βλαντιμίρ Πούτιν για την εξέλιξη του πολέμου αναδεικνύει άρθρο του Economist. To βρετανικό έντυπο αναφέρει μεταξύ άλλων ότι ο Ρώσος Πρόεδρος «πιθανότατα πιστεύει ότι ο τερματισμός του πολέμου χωρίς να έχει πετύχει ούτε καν τον ελάχιστο στόχο του -την κατάληψη ολόκληρης της περιοχής του Ντονμπάς- θα έθετε σε κίνδυνο τη ζωή του.
Και παραθέτει φράση που φέρεται να έχει εκμυστηρευθεί ο Πούτιν σε έμπιστους συνεργάτες του, κάποια στιγμή στη διάρκεια του πολέμου, σύμφωνα με πηγή εκ των έσω. : «Θα με κρεμάσουν».
Ο Εconomist αναφέρεται επίσης στην πρόσφατη (29 Αυγούστου), συνάντηση του Πούτιν με το προσωπικό και φοιτητές ενός πανεπιστημίου στη Μόσχα.
Οι όρκες τρέφονται με αρκούδες
Εκεί ο Βλαντίμιρ Πούτιν παρατήρησε ότι «οι όρκες τρέφονται με πολικές αρκούδες» και πρόσθεσε «Αυτή είναι η τροφική αλυσίδα. Τα παιδιά πρέπει να διδάσκονται αυτά τα πράγματα, ώστε να καταλαβαίνουν σε τι κόσμο ζούμε και γιατί διεξάγουμε την ειδική στρατιωτική επιχείρηση».
Ο Εcοnomist χαρακτηρίζει τον ισχυρισμό ως «αποκύημα φαντασίας», καθώς «δεν υπάρχει καμία γνωστή περίπτωση όρκας που να έχει φάει πολική αρκούδα. Δίνει, όμως, μια εικόνα της αρπακτικής κοσμοαντίληψης του Πούτιν.
Σχολιάζει δε ότι ο Πούτιν δεν δείχνει καμία διάθεση να υποχωρήσει και ότι ανησυχεί κυρίως να βρει ξεφύγει από αυτό που οι Ρώσοι αποκαλούν τουπίκ -αδιέξοδο- βρίσκοντας έναν νέο τρόπο να κλιμακώσει τη σύγκρουση».
Πηγές κοντά στο Κρεμλίνο αναφέρουν ότι, έπειτα από αρκετές εβδομάδες σκέψης μέσα στο καλοκαίρι, φαίνεται να επέλεξε την κλιμάκωση. Μάλιστα, ένας συνεργάτης του Πούτιν λέει ότι πιθανότατα εξέλαβε την επίσκεψη του Ράτκλιφ ως ένδειξη αμερικανικής αδυναμίας. Σύμφωνα με την ίδια πηγή, έτσι είχε ερμηνεύσει ο πρόεδρος και την επίσκεψη στη Μόσχα, τον Νοέμβριο του 2021, του Μπιλ Μπερνς, διευθυντή της CIA επί Τζο Μπάιντεν, ο οποίος τον είχε προειδοποιήσει να μην εισβάλει στην Ουκρανία. Τρεις μήνες αργότερα, προχώρησε στην εισβολή.
Κανείς δεν μπορεί να γνωρίζει τι συμβαίνει στο μυαλό του Πούτιν. Ωστόσο, οι λόγοι που τον ωθούν στην κλιμάκωση του πολέμου, όπως και στην αρχική απόφαση για εισβολή, είναι εσωτερικοί. Βασικός του στόχος ήταν ανέκαθεν να διατηρήσει την εξουσία του και, τελικά, να προστατεύσει την ίδια του τη ζωή.
Εξανεμίζεται η συναίνεση
Μία από τις ανησυχίες του Κρεμλίνου είναι ότι εξανεμίζεται η σιωπηρή συναίνεση της κοινωνίας στον πόλεμο. Τα πλήγματα ουκρανικών drones βαθιά μέσα στη Ρωσία, σε διυλιστήρια και επιχειρήσεις ηλεκτρονικού εμπορίου, μαζί με τους περιορισμούς στο διαδίκτυο που επιβάλλουν οι υπηρεσίες ασφαλείας, έχουν διαλύσει το επίχρισμα κανονικότητας. Το Κέντρο Λεβάντα, ένας ανεξάρτητος οργανισμός δημοσκοπήσεων, αναφέρει ότι το 57% των Ρώσων περιγράφει την κατάσταση ως «τεταμένη». Οι ερωτηθέντες επικαλούνται τον πόλεμο, τον αριθμό των νεκρών, την επιστράτευση, τις επιθέσεις με drones και την απουσία προοπτικής για το μέλλον. Η εμπιστοσύνη του κοινού στην τηλεοπτική προπαγάνδα μειώνεται, ενώ νέοι δημοσιεύουν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης εκκλήσεις για τον τερματισμό του πολέμου. Το ποσοστό αποδοχής του Πούτιν υποχωρεί.
Το κλίμα στους κόλπους των ελίτ είναι ακόμη πιο αρνητικό. Το μεγαλύτερο πρόβλημα, λέει μια πηγή εκ των έσω, δεν είναι τόσο η οικονομία ή η έλλειψη στρατιωτικών επιτυχιών, όσο ο χρόνος που έχει χαθεί εξαιτίας του πολέμου: όποια κι αν είναι η έκβασή του, σχεδόν πέντε χρόνια συνιστούν αποτυχία. Ενισχύεται η αίσθηση ότι «ο τσάρος είναι γυμνός», λέει ένα άλλο μέλος της ελίτ. Κανένα από τα οικονομικά ή πολιτικά προβλήματα της Ρωσίας δεν είναι μοιραίο για τον Πούτιν: διαθέτει τους οικονομικούς πόρους και τον κατασταλτικό μηχανισμό για να συνεχίσει. Όμως η εικόνα που διαμορφώνεται έχει σημασία.
Επιστράτευση στη σκιά
Το βρετανικό έντυπο σημειώνει, ότι παραμένει ασαφές τι θα μπορούσε να περιλαμβανει η εντατικοποίηση του πολέμου και σημειώνει: «Η Ρωσία είναι πιθανό να εντείνει τον υβριδικό πόλεμο και τις δολιοφθορές εναντίον των συμμάχων της Ουκρανίας και να στοχεύσει τις οδούς ανεφοδιασμού από την Ευρώπη προς την Ουκρανία. Οι δυτικές υπηρεσίες πληροφοριών ανησυχούν ότι η Ρωσία μπορεί να βάλει στο στόχαστρο εργοστάσια στην Ευρώπη που παράγουν στρατιωτικό υλικό για την ουκρανική πολεμική προσπάθεια. Θεωρούν, ωστόσο, ότι ο Πούτιν δεν επιθυμεί άμεση στρατιωτική αντιπαράθεση με το ΝΑΤΟ».
Όσο για τον χερσαίο πόλεμο, ρωσικές πηγές αναφέρουν ότι «ο Πούτιν είναι αποφασισμένος να ρίξει άλλους 300.000–400.000 άνδρες στην κρεατομηχανή. Δεν χρειάζεται να ανακοινώσει νέο κύμα επιστράτευσης: δεν ανέστειλε ποτέ την αρχική διαταγή επιστράτευσης. Οι επιπλέον άνδρες πιθανότατα θα στρατολογηθούν με εξαναγκασμό από τις περιφερειακές αρχές, ώστε η όποια πολιτική δυσαρέσκεια να παραμείνει περιορισμένη σε τοπικό επίπεδο. Οι αρχές δοκιμάζουν ήδη το νέο σύστημα στρατολόγησης στην Πένζα, μια περιφέρεια 750 χιλιόμετρα νοτιοανατολικά της Μόσχας».
