Είναι αυτός ο μήνας του χρόνου που παγκοσμίως γιορτάζεται και διεκδικείται η Υπερηφάνεια στην Ταυτότητα. Και επειδή σίγουρα θα δούμε αρκετά πικρόχολα, κεκαλυμμένα φοβικά σχόλια ή ακόμα και απόψεις άγνοιας, είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι η ορατότητα και η αποδοχή δεν είναι προνόμια, αλλά θεμελιώδη δικαιώματα για κάθε άνθρωπο που επιλέγει να ζει με αυθεντικότητα. Αντί να απαντάμε στο σκοτάδι του μίσους, ας επιλέξουμε να φωτίσουμε την ουσία του αγώνα: το δικαίωμα στην αγάπη, το σεβασμό στη διαφορετικότητα και την ελευθερία να ορίζει κανείς τον εαυτό του χωρίς τον φόβο του κοινωνικού περιθωρίου. Γιατί εν τέλει, το Pride είναι μια λαϊκή πορεία ανάμνησης και διεκδίκησης γεμάτη χρώμα.
Γράφει ο Γιώργος Μπαλατσούκας, αναπληρωτής εκπρόσωπος Τύπου Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης (ΕΛ.Α.Σ.)
Γιατί λαϊκή; Γιατί διεκδικεί ισοτιμία και δικαιώματα. Δεν διεκδικεί προνόμια για την κουήρ κοινότητα, παρά μόνο ελευθερία και ισότητα στην αξιοπρέπεια. Ας δούμε για παράδειγμα την ισότητα στο γάμο. Η χώρα μας θέσπισε μετά από πολλά χρόνια την ισότητα στο γάμο. Κασσάνδρες προειδοποιούσαν για την κατάλυση των οικογενειακών αξιών και του ιστού της Ελλάδας. Δύο χρόνια μετά τι βλέπουμε; Η Ελλάδα δεν «γκέεψε» (sic), όπως χαρακτηριστικά είχα διαβάσει σε ένα σχόλιο στο Facebook. Απεναντίας, η απειλή στο θεσμό της οικογένειας σήμερα αφορά την ακρίβεια, τα απλησίαστα ενοίκια, την ασυδοσία στην αγορά εργασίας. Κανένας γκέι ή λεσβία ή τρανς συμπολίτης μας δεν τορπίλισε τον ιστό της κοινωνίας όσο η λεηλασία της οικονομίας από οικονομικά συμφέροντα και διεφθαρμένες πολιτικές ελίτ που αναπαράγουν συντηρητικά στερεότυπα και φοβικές αντιλήψεις.
Αυτή η σύνδεση της ΛΟΑΤΚΙ+ ορατότητας με τα καθημερινά, βιοποριστικά προβλήματα δεν είναι μια σύγχρονη εφεύρεση. Αν γυρίσουμε τον χρόνο πίσω, στο Stonewall του 1969 όπου γεννήθηκε το κίνημα, θα δούμε ότι η εξέγερση δεν ξεκίνησε από κάποια αποστειρωμένα σαλόνια της ελίτ. Ξεκίνησε στους δρόμους της Νέας Υόρκης από τρανς γυναίκες, φυλετικές μειονότητες, άστεγους νεαρούς και ανθρώπους της εργατικής τάξης που δεν είχαν τίποτα άλλο να χάσουν πέρα από την ίδια τους την αξιοπρέπεια. Το Pride, στις ρίζες του, ήταν πάντα μια κραυγή των περιθωριοποιημένων. Σήμερα, σε μια εποχή που πολλές πολυεθνικές σπεύδουν να «βάψουν» τα λογότυπά τους με τα χρώματα του ουράνιου τόξου για έναν μήνα –κλείνοντας το μάτι στο λεγόμενο pinkwashing, χωρίς να προσφέρουν καμία ουσιαστική εργασιακή ασφάλεια στα κουήρ άτομα τον υπόλοιπο χρόνο– η ανάγκη να επιστρέψουμε στον δρόμο και στις λαϊκές διεκδικήσεις είναι πιο επιτακτική από ποτέ.
Γιατί λαϊκό, λοιπόν; Το φετινό Πράιντ είναι πιο λαϊκό από ποτέ. Θίγει πέρα από τις κατακτήσεις της κοινότητας, τις γενικότερες διεκδικήσεις της Ελλάδας. Το σύνθημα του Athens Pride φέτος είναι «Σε αφορά». Αυτό το σύνθημα μπορεί να εννοηθεί διαφορετικά για τον καθένα. Οι λαϊκές διεκδικήσεις του φετινού Πράιντ αποτυπώνονται και στα επιμέρους συνθήματά του. Μια φωτογραφία μιας γυναίκας με λεζάντα: «Το αφεντικό μου ζήτησε πίσω το δώρο του Πάσχα – “Να’σαι χαρούμενη που έχεις και δουλειές να λες”» ή μια φωτογραφία ενός νέου που γράφει «Δεν μου φτάνουν για το ενοίκιο».
Εδώ ακριβώς συναντιέται αυτό που οι κοινωνιολόγοι ονομάζουν «διαθεματικότητα»: οι διακρίσεις δεν λειτουργούν απομονωμένα. Η ομοφοβία και η τρανσφοβία τέμνονται με την εργασιακή εκμετάλλευση και την οικονομική εξαθλίωση. Το νόημα αυτό αγκαλιάζει και το σύνθημα του Thessaloniki Pride «Σπάσε τον κώδικα». Το σύνθημα αφορά κυρίως τα έμφυλα στερεότυπα και τη διπολική αντίληψη των φύλων, αλλά αν το δούμε με μια άλλη ματιά, η ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητα μας καλεί να σπάσουμε και τον κώδικα στερεοτύπων που έχουμε για αυτήν και την έκφρασή της στους δρόμους, στον δημόσιο χώρο, τον δημόσιο διάλογο, στη ζωή όλων στην Ελλάδα που ονειρευόμαστε και διεκδικούμε.
Η ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητα δεν παύει να είναι μια ελληνική κοινότητα, η οποία δεν αναλώνεται μόνο στα δικά της χαρακτηριστικά, αλλά μιλά για όλες και όλους μας. Το να είναι στην αισθητική μου ή τη δική σου δεν είναι καν το θέμα. Η τιμή στους αγώνες του παρελθόντος και η διεκδίκηση για το σήμερα τόσο για τους πολλούς όσο και για τους λίγους είναι η ψυχή κάθε διοργάνωσης Υπερηφάνειας.
Γι’ αυτό, φέτος, ας μην κοιτάξουμε την πορεία από το πεζοδρόμιο με μισό μάτι ή απόσταση. Μπορούμε να περπατήσουμε δίπλα τους ή να τους δούμε με περιέργεια από το μπαλκόνι μας. Γιατί τα άδεια πορτοφόλια, τα απλησίαστα ενοίκια, τα εξαντλητικά ωράρια και η βαθιά ανάγκη για σεβασμό δεν έχουν σεξουαλικό προσανατολισμό ούτε έμφυλη ταυτότητα. Είναι τα κοινά μας βιώματα. Και όσο και αν κάποιοι δεν καταλαβαίνουν τον σκοπό ή δεν τους αρέσει η αισθητική, ας θυμηθούμε ότι ο σεβασμός είναι αξία ανώτερη από κάθε μίσος, κάθε τοξικότητα και κάθε περιορισμό.
Το φετινό Pride είναι μια ανάσα γεμάτη χρώμα για την Ελλάδα του σήμερα. Και, ναι, μας αφορά όλους.
