«Οι ακραίες πυρκαγιές τείνουν πλέον να γίνουν ο κανόνας και όχι η εξαίρεση», προειδοποιεί ο πρόεδρος του ΟΑΣΠ και καθηγητής Γεωλογίας, Ευθύμης Λέκκας, επισημαίνοντας ότι ο συνδυασμός των ακραίων καιρικών συνθηκών με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του εδάφους δημιουργεί ένα «εκρηκτικό κοκτέιλ» που καθιστά εξαιρετικά δύσκολη την κατάσβεση των μεγάλων πυρκαγιών.
«Υπάρχει ένα εκρηκτικό κοκτέιλ, το οποίο συντίθεται από παράγοντες που είναι όλοι αρνητικοί. Καθοριστικό στοιχείο στην εξέλιξη της πυρκαγιάς είναι ότι δεν μπορούν να επιχειρήσουν τα εναέρια μέσα. Αυτό αφαιρεί τουλάχιστον το 50% των δυνατοτήτων που έχουμε για την αντιμετώπισή της», ανέφερε.
Όπως εξήγησε, οι θυελλώδεις άνεμοι και οι ιδιαίτερες συνθήκες που αναπτύσσονται μέσα στο ίδιο το μέτωπο της φωτιάς δημιουργούν ένα εξαιρετικά επικίνδυνο περιβάλλον.
«Δεν μπορούμε να παρέμβουμε στην ένταση του ανέμου ούτε στα θερμοδυναμικά φαινόμενα που αναπτύσσονται μέσα στην πυρκαγιά. Τα φαινόμενα αυτά γιγαντώνουν τις φλόγες και δημιουργούν ένα ιδιαίτερο μικροκλίμα. Σε πολλές περιπτώσεις κανείς δεν μπορεί να προσεγγίσει ούτε σε απόσταση χιλίων μέτρων, γιατί το θερμικό φορτίο είναι τεράστιο», τόνισε.
Ο κ. Λέκκας, μιλώντας στην εκπομπή «Σαββατοκύριακο από τις 5» και στη δημογράφο Νίνα Κασιμάτη, υπογράμμισε ότι οι συνθήκες που αντιμετωπίζουν οι πυροσβεστικές δυνάμεις στο πεδίο είναι πολύ πιο δύσκολες από ό,τι φαίνεται από τις τηλεοπτικές εικόνες.
«Όσα βλέπουμε από την τηλεόραση φαίνονται ίσως εύκολα, όμως στο πεδίο οι συνθήκες είναι εντελώς διαφορετικές. Οι άνθρωποι που επιχειρούν αντιμετωπίζουν ακραίες καταστάσεις όχι για μία ή δύο ώρες, αλλά για τρεις και τέσσερις ημέρες συνεχώς», είπε.
Η φωτιά στο Πόρτο Γερμενό αναπτύσσεται σε μια ιδιαίτερη γεωλογική ενότητα
Αναφερόμενος στην εξέλιξη της μεγάλης πυρκαγιάς που ξεκίνησε από τη Βοιωτία και έφτασε στη δυτική Αττική, επισήμανε ότι αυτή αναπτύσσεται μέσα σε μια ιδιαίτερη γεωλογική ενότητα, γεγονός που επηρεάζει την εξάπλωσή της.
«Η φωτιά αναπτύσσεται μέσα σε ένα συγκεκριμένο τεκτονικό τεμάχιο, το οποίο οριοθετείται από μεγάλα ρήγματα της περιοχής. Είναι χαρακτηριστικό παράδειγμα της αλληλεπίδρασης των υδρομετεωρολογικών φαινομένων με τα γεωδυναμικά φαινόμενα», σημείωσε.
Η πρόληψη το σημαντικότερο εργαλείο
Ο κ. Λέκκας εστίασε στην επόμενη ημέρα των πυρκαγιών, προειδοποιώντας ότι οι παρεμβάσεις στις καμένες εκτάσεις πρέπει να γίνουν με επιστημονικά κριτήρια.
«Οι παρεμβάσεις πρέπει να είναι εξαιρετικά προσεκτικές. Δεν θα πρέπει να προχωρήσουμε άμεσα σε κοπές δέντρων, κορμοδέματα ή κορμοφράγματα χωρίς ειδική μελέτη. Η φύση πολλές φορές απορρίπτει παρεμβάσεις που θεωρούμε σωστές. Πρόκειται για μια ιδιαίτερα ενεργή περιοχή, όπου υπάρχει αυξημένος κίνδυνος έντονης διάβρωσης. Πρέπει να προστατεύσουμε το έδαφος και τα υπόγεια νερά, ώστε να μην προκληθούν νέες αρνητικές επιπτώσεις στο περιβάλλον», ανέφερε.
Ο πρόεδρος του ΟΑΣΠ εκτίμησε ότι η πρόληψη αποτελεί πλέον το σημαντικότερο εργαλείο απέναντι στις μεγάλες πυρκαγιές. «Πολύ φοβάμαι ότι αυτές οι καταστάσεις αποτελούν πλέον τον κανόνα. Όταν επικρατούν άνεμοι με ριπές που φτάνουν τα 120 και τα 150 χιλιόμετρα την ώρα, δεν υπάρχει τρόπος να οριοθετηθεί εύκολα μια πυρκαγιά. Η φωτιά μεταφέρεται από χιλιόμετρο σε χιλιόμετρο μέσα σε ελάχιστο χρόνο», υπογράμμισε.
Καταλήγοντας, ο κ. Λέκκας σημείωσε ότι, παρά τη σημαντική ενίσχυση των επιχειρησιακών μέσων, η αποτελεσματική πρόληψη παραμένει η μόνη ουσιαστική απάντηση απέναντι στα ολοένα συχνότερα ακραία φαινόμενα.
«Το βάρος πρέπει να δοθεί στην πρόληψη. Διαθέτουμε περισσότερα επίγεια και εναέρια μέσα, καλύτερο σχεδιασμό και δυνατότητα πρόγνωσης των ακραίων συνθηκών. Όμως όταν ξεσπούν δεκάδες πυρκαγιές ταυτόχρονα σε όλη τη χώρα, οι δυνάμεις αναγκαστικά διασπώνται. Η πρόληψη είναι αυτή που τελικά μπορεί να μας βγάλει από αυτό το αδιέξοδο».
