Η Google ζήτησε από την αμερικανική κυβέρνηση άδεια για να απελευθερώσει έως και 32 εκατομμύρια στειρωμένα κουνούπια στην Καλιφόρνια και τη Φλόριντα.
Στο πλαίσιο του επιτυχημένου προγράμματος «Debug», η Google αξιοποιεί την τεχνογνωσία της για να δημιουργήσει έναν στρατό από στείρα αρσενικά κουνούπια, με στόχο τη μείωση των πληθυσμών εντόμων που μεταδίδουν ασθένειες. Τα κουνούπια – το πιο θανατηφόρο ζώο στον κόσμο – προκαλούν κάθε χρόνο περισσότερους θανάτους από οποιοδήποτε άλλο πλάσμα, μεταφέροντας επικίνδυνες ασθένειες όπως ο δάγκειος πυρετός, ο ιός του Δυτικού Νείλου, ο Ζίκα, η τσικουνγκούνια και η ελονοσία.
Σύμφωνα με ανακοίνωση στο ομοσπονδιακό μητρώο των ΗΠΑ, η Υπηρεσία Προστασίας Περιβάλλοντος (EPA) εξετάζει το αίτημα της Google να απελευθερώνει έως και 16 εκατομμύρια κουνούπια ετησίως, σε Φλόριντα και Καλιφόρνια, για δύο χρόνια. Η EPA θα αποφασίσει αν θα εγκρίνει την πειραματική άδεια χρήσης μετά την ολοκλήρωση της δημόσιας διαβούλευσης, η οποία λήγει στις 5 Ιουνίου.
Όπως αναφέρει ο Guardian, τα αρσενικά κουνούπια δεν τσιμπούν και δεν μεταδίδουν ασθένειες. Μία από τις βασικές μεθόδους που δοκιμάζει η Google βασίζεται στην εκτροφή αρσενικών κουνουπιών που φέρουν ένα φυσικό βακτήριο, το wolbachia, το οποίο εμποδίζει την αναπαραγωγή τους με άγρια θηλυκά κουνούπια. Όταν ένα μολυσμένο αρσενικό ζευγαρώσει με ένα θηλυκό, τα αυγά που παράγονται δεν εκκολάπτονται. Όπως εξηγεί η Google σε ανάρτησή της: «ο πληθυσμός μειώνεται με κάθε νέα γενιά».
Αν και ακούγεται ασυνήθιστο μια εταιρεία τεχνολογίας να ασχολείται με εργαστήρια και κουνούπια, η μητρική εταιρεία της Google, η Alphabet, δεν είναι άγνωστη στον χώρο της επιστημονικής έρευνας. Η Verily Health, εταιρεία υγείας και τεχνητής νοημοσύνης που ξεκίνησε ως ερευνητικό εγχείρημα της Google X, υπήρξε βασικός μοχλός ανάπτυξης του προγράμματος Debug επί σειρά ετών. Μέχρι τις αρχές του 2026 αποτελούσε θυγατρική της Alphabet, ενώ πλέον το πρόγραμμα έχει περάσει εξ ολοκλήρου στη Google.
Σύμφωνα με παλαιότερη ανάρτηση του προγράμματος, η αναζήτηση τεχνολογικών λύσεων για την αντιμετώπιση των θανατηφόρων κουνουπιών ξεκίνησε πριν από περίπου μία δεκαετία.
Η Google υποστηρίζει ότι οι παραδοσιακές μέθοδοι καταπολέμησης των κουνουπιών δεν έχουν αποδώσει τα αναμενόμενα αποτελέσματα. Οι ψεκασμοί με εντομοκτόνα μπορεί να είναι τοξικοί και να χάνουν την αποτελεσματικότητά τους με την πάροδο του χρόνου, ενώ η εξάλειψη όλων των εστιών στάσιμου νερού όπου αναπαράγονται τα κουνούπια είναι εξαιρετικά δύσκολη.
Η προσέγγιση της Google δεν είναι μοναδική. Βασίζεται στη λεγόμενη «τεχνική των στείρων εντόμων», μια επιστημονική μέθοδο που εφαρμόζεται εδώ και δεκαετίες σε διάφορα επιβλαβή είδη. Ο Έρικ Καραγκάτα, επίκουρος καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Φλόριντα και ειδικός στις αλληλεπιδράσεις κουνουπιών και μικροβίων, δήλωσε στην USA Today ότι η χρήση του βακτηρίου wolbachia για αποστείρωση εφαρμόζεται εδώ και περίπου 15 χρόνια.
Προς το παρόν, το πρόγραμμα επικεντρώνεται στο είδος κουνουπιού Aedes aegypti, το οποίο ευθύνεται για τη μετάδοση των περισσότερων κρουσμάτων δάγκειου πυρετού, Ζίκα, κίτρινου πυρετού και τσικουνγκούνια. Οι μηχανικοί και οι επιστήμονες της Google χρησιμοποιούν αναλύσεις δεδομένων και αισθητήρες για να δημιουργήσουν αυτοματοποιημένα συστήματα εκτροφής. Μέρος της πρόκλησης είναι η χρήση τεχνητής νοημοσύνης και τεχνολογίας υπολογιστικής όρασης για τον ακριβή διαχωρισμό αρσενικών και θηλυκών κουνουπιών και την απελευθέρωση των αρσενικών στα κατάλληλα σημεία και στις σωστές ποσότητες.
Το πρόγραμμα έχει ήδη παρουσιάσει ενθαρρυντικά αποτελέσματα στη Σιγκαπούρη, το πρώτο διεθνές κέντρο έρευνας και ανάπτυξης του Debug. Σύμφωνα με στοιχεία που επικαλείται η Google από την Εθνική Υπηρεσία Περιβάλλοντος της χώρας, η απελευθέρωση εκατομμυρίων αρσενικών κουνουπιών με wolbachia οδήγησε σε μείωση του πληθυσμού του Aedes aegypti κατά 80%-90% και σε πτώση άνω του 70% των περιστατικών δάγκειου πυρετού μέσα σε διάστημα έξι έως δώδεκα μηνών.
«Όταν ξεκινήσαμε το Debug στη Σιγκαπούρη, στόχος μας ήταν να προωθήσουμε την παραγωγή και απελευθέρωση κουνουπιών μέσω της τεχνολογίας και να επεκτείνουμε το πρόγραμμα σε περισσότερες κοινότητες της Ασίας, όπου καταγράφεται το 70% του παγκόσμιου φορτίου του δάγκειου πυρετού», δήλωσε ο επικεφαλής του προγράμματος, Λάινους Άπσον. «Η επιτυχία μας στη Σιγκαπούρη μάς δίνει την αυτοπεποίθηση να επεκταθούμε ακόμη περισσότερο».
